تنگی دریچه آئورت

تنگی دریچه آئورت که اصطلاحا تنگی آئورت نامیده می شود، در اثر انسداد تدریجی دریچه آئورت ایجاد می شود.

دریچه آئورت تنها راه ارتباط حفره اصلی قلب – بطن چپ با شریان اصلی بدن آئورت است و تنگی آن باعث می شود تا خون کافی به بدن نرسد.

از این رو قلب سعی می کند با فشار زیاد و قدرت بیشتری کار کند تا بر این تنگی غلبه کند.

این امر در مراحل اول منجر به ضخیم شدن قلب و هیپرتروفی آن و در مراحل پیشرفته منجر به نارسایی و از کار افتادن عضلات قلبی خواهد شد.

عضله قلب در اثر تنگی دریچه آئورت ضخیم تر، سفت تر و ضعیف تر می گردد و این تغییرات عامل اصلی ضعف و نارسایی قلب است.

علایم تنگی دریچه آئورت

علائم بیماری ابتدا در زمان ورزش و فعالیت بدنی خود را نشان می دهند و عبارت هستند از:

• تنگی نفس در فعایت
• درد سینه
• بیهوش شدن و سنکوپ
• خستگی و ضعف
• عدم توان انجام کارها
• مرگ ناگهانی

آیا تنگی دریچه آئورت باعث بالا رفتن ضربان قلب می‌شود؟

یکی از علائم تنگی دریچه آئورت در افراد ، ضربان قلب تند و نامنظم است .

علل ایجاد بیماری تنگی آئورت

تنگی آئورت سه علت اصلی دارد.

اولین علت تنگی آئورت، رسوب کلسیم در کاسپ های دریچه آئورت در اثر افزایش سن و استفاده مکرر از دریچه است.

رسوب کلسیم باعث سفت و استخوانی شدن دریچه، از بین رفتن انعطاف دریچه و تنگ شدن دهانه خروجی قلب خواهد شد.

علت دوم تنگی آئورت، دریچه آئورت بای کاسپید است.

دریچه آئورت در حالت نرمال سه عدد کاسپ دارد.

برخی از افراد به صورت مادرزادی دو و ندرتا یک یا چهار کاسپ آئورت دارند.

این تغییر در تعداد کاسپ های دریچه آئورت باعث تغییر در مسیر گردش خون از خلال دریچه و آسیب زودرس آن خواهد شد.

علت سوم تنگی آئورت بیماری روماتیسم قلب است.

این بیماری ناشی از واکنش بدن به عفونت و فارنژیت استرپتوکوکی در دوران طفولیت است که در سنین بزرگسالی خود را به صورت تنگی و نارسایی دریچه های قلب نشان می دهد.

انواع تنگی دریچه آئورت

تنگی دریچه آئورت می تواند به دو صورت مادرزادی و اکتسابی باشد.

تنگی دریچه آئورت مادرزادی

این بیماری در افرادی که از بدو تولد دریچه آئورت آنها دچار مشکل بوده است بوجود می‌آید.

در دوران کودکی معمولا این افراد دچار مشکل نمی‌شوند اما با افزایش سن می تواند فرد را دچار مشکلات زیادی بکند.

تنگی دریچه آئورت اکتسابی

در این حالت این بیماری در نتیجه‌ی جمع شدن کلسیم یا تب روماتیسمی به وجود می‌آید.

چه عواملی باعث افزایش خطر تنگی آئورت می شوند؟

• افزایش سن: افزایش سن باعث رسوب بیشتر کلسیم بر روی دریچه آئورت می گردد.
• عوامل خطر قلبی: رسوب کلسیم بر روی دریچه ها با وجود “عوامل خطر” شناخته شده قلبی تشدید پیدا می کند. عواملی مانند سیگار کشیدن، دیابت قندی، فشارخون بالا، چربی خون بالا و بیماری های کلیوی موجب تسریع در ایجاد تنگی آئورت می گردند.
• بیماری مادرزادی قلب: برخی از بیماری های مادرزادی موجب تغییر همودینامیک خون در قلب و جریان خون از خلال دریچه آئورت می شوند و با آسیب مزمن به دریچه آئورت می توانند موجب تسریع در ایجاد تنگی آئورت شوند. سردسته این اختلالات، دریچه آئورت بای کاسپید است.
• عفونت ها: اگر شما سابقه تب روماتیسم حاد یا سایر عفونت های دریچه ای در کودکی دارید، احتمال ابتلا به تنگی آئورت و سایر بیماری های دریچه ای بالا است و لازم است شما به صورت منظم تحت نظر پزشک باشید.

راه های تشخیص تنگی آئورت

برای اثبات تشخیص، تعیین شدت تنگی دریچه و بررسی سایر بیماری های قلبی، لازم است برخی تست ها توسط پزشک انجام شود.

نوار قلب: از نوار قلب برای بررسی نوع ریتم قلب استفاده می شود. هم چنین افزایش حجم و اندازه سلول های قلبی موجب ضخیم شدن و افزایش حجم حفره های قلب می شود.

عکس قفسه سینه :در بسیاری از بیماران با تنگی آئورت طبیعی است و بیشتر برای رد سایر بیماری هایی که علایم مشابه دارند، استفاده می شود.

البته در برخی بیماران گرد شدن ناحیه نوک قلب و هم چنین گشاد شدن قسمت ابتدایی شریان آئورت، بعد از دریچه آئورت قابل مشاهده است.

اکوکاردیوگرافی: بهترین و دقیق ترین وسیله برای تشخیص قطعی و ارزیابی شدت تنگی آئورت انجام اکوکاردیوگرافی است.

اکو یا همان سونوگرافی قلب به پزشک امکان بررسی دریچه آئورت، درگیری سایر دریچه های قلب، عملکرد عضلات قلب و تعیین شدت بیماری را می دهد و در مورد ادامه روند بیماری و نوع درمان انتخابی کمک قابل توجهی می کند.

سی تی اسکن قلب: از سی تی اسکن قلب به صورت روتین استفاده نمی شود.

کاتتریزاسیون قلب و آنژیوگرافی: در کاتتریزاسیون، لوله های باریک و تو خالی مخصوصی از راه کشاله ران یا شریان مچ دست وارد قلب و حفره های آن می شود و فشار داخل حفره ها و دو طرف دریچه ها اندازه گیری می شود.

روشی است که هم برای تشخیص و هم تعیین شدت تنگی و سایر اختلالات دریچه ای استفاده می شود.

از آنژیوگرافی برای تشخیص تنگی هم زمان عروق کرونر قلب استفاده می شود.

انجام آنژیوگرافی کرونر برای تعیین نوع روش درمانی کمک کننده است.

درمان تنگی آئورت

بیماران با تنگی دریچه آئورت می توانند سال ها بدون علامت خاصی با وجود تنگی دریچه زندگی کنند.

در حقیقت تا سال های زیادی شدت تنگی دریچه در حد خفیف تا متوسط است و هنوز نمی تواند انسداد مهمی در مسیر جریان خون ایجاد نماید.

بعد از رسیدن به مرحله شدید تنگی دریچه، قلب تا سال ها می تواند با افزایش ضخامت عضلات خود و با افزایش قدرت انقباضی خود مانع از بروز علایم مربوط به تنگی دریچه آئورت گردد.

به این تغییرات قلب در زمان بیماری تغییرات جبرانی گفته می شود.

بعد از این مراحل که سالها طول می کشد، با ادامه پیشرفت تنگی دریچه و خستگی سلول های قلب ناشی از کار زیاد، علایم تنگی دریچه به صورت زیر خود را نشان می دهد و در این مرحله است که لازم است دریچه قلب تعویض گردد.

خستگی و ناتوانی در انجام کارهای روتین

تنگی نفس و نفس نفس زدن با فعالیت

درد سینه حین فعالیت

احساس سرگیجه یا افتادن

در طول مدت زمانی که شما به دلیل تنگی دریچه آئورت بی علامت تحت نظر هستید لازم است پیدایش هر کدام از علایم زیر را در اولین فرصت به پزشک معالج خود اطلاع دهید:

درد سینه

احساس سبکی سر

خستگی

ادم و تورم در پاها

احساس تنگی نفس در موقع دراز کشیدن و خوابیدن

بیدار شدن در نیمه شب با تنگی نفس و احساس خفه شدن

تنفس سخت و مشکل

بیهوش شدن و افتادن

احساس تپش قلب یا اینکه قلب شما تندتر می زند.

آیا تنگی دریچه آئورت به وسیله عمل جراحی قلب باز رفع میشود؟

آئورت یکی از چهار دریچه قلب است. این دریچه جریان خون در قلب را کنترل می‌کند.

دریچه آئورت بین بطن چپ قلب و شریان آئورت قرار دارد.

شریان آئورت بزرگ‌ترین شریان بدن است. خون از طریق این شریان از قلب به سمت شکم و قسمت پایین بدن حرکت می‌کند.

دریچه آئورت از بازگشت خون به قلب جلوگیری می‌کند.

زمانی که دریچه آئورت آسیب می‌بیند یا بیمار می‌شود، در جریان خون اختلال ایجاد می‌کند.

در این شرایط قلب باید برای خون‌رسانی به اندام‌ها سخت‌تر کار کند. به همین دلیل پزشک برای کاهش علائم مشکل دریچه آئورت، درمان بیماری و افزایش طول عمر بیمار عمل آئورت قلب را توصیه می‌کند.

جراحی آئورت قلب از طریق عمل قلب باز انجام می‌شود اما در برخی شرایط پزشک این روش را برای بیمار مناسب ندانسته و عمل قلب بسته انجام می‌شود.

آئورت قلب گاهی با ترمیم و تعمیر دریچه قلب بهبود پیدا می‌کند. اما در برخی مواقع لازم است دریچه تعویض شود.

نقص در دریچه آئورت ممکن است از بدو تولد وجود داشته باشد یا در مراحل بعدی زندگی ایجاد شود.