دیابت و بیماری های قلبی

در بیماران دیابتی قند خون بالا به عروق خونی و اعصاب کنترل کننده آن‌ها آسیب می‌زند و با گذشت زمان به بیماری قلبی منجر می‌شود.

افراد مبتلا به دیابت در مقایسه با دیگران در سنین پایین‌تری به بیماری قلبی مبتلا می‌شوند، به‌علاوه، 2 تا چهار برابر بیشتر از جمعیت عمومی در معرض ابتلا به بیماری‌های قلبی عروقی قرار دارند.

نحوه تاثیر دیابت بر قلب

دیابت روی عروق خونی تاثیر منفی دارد و خون‌رسانی به اندام‌های حیاتی بدن مانند قلب و مغز را کاهش می‌دهد.

این بیماری، به خصوص در افرادی که قند خون‌شان کنترل نشده است، خطر بروز مشکلات زیر را افزایش ‌می‌دهد:

نارسایی قلبی:

وقتی از تاثیر دیابت بر قلب صحبت به میان می‌آید، نارسایی قلبی جدی‌ترین عارضه قلبی-عروقی ناشی از این بیماری است.

در افراد مبتلا به نارسایی قلبی، قلب نمی‌تواند خون غنی از اکسیژن را به سراسر بدن برساند.

نارسایی قلبی قابل درمان نیست، اما می‌توان علائم نارسایی قلبی را کنترل کرد.

حمله قلبی:

اگر قند خون بالا به عروق خونی شما آسیب بزند و در اثر این آسیب‌دیدگی بخشی از عضله قلب نتواند خون کافی دریافت کند، دچار حمله قلبی می‌شوید.

در افراد مبتلا به دیابت، حمله قلبی احتمال نارسایی قلبی را به شدت افزایش می‌دهد.

سکته مغزی:

وقتی قند خون بالا به عروق تغذیه‌کننده مغز آسیب می‌رساند، سکته مغزی رخ می‌دهد.

بیماران دیابتی 1/5 برابر بیشتر از دیگران در معرض سکته مغزی هستند.

کاردیومیوپاتی:

در بیماران مبتلا به کاردیومیوپاتی عضله قلب سفت یا ضخیم می‌شود.

علائم بیماری های قلبی ناشی از دیابت

در مراحل اولیه، معمولا بیماری قلبی هیچ علامتی ندارد. اما اگر تاثیر دیابت بر قلب بیشتر شود و بیماری قلبی پیشرفت کند، ممکن است علائم خاصی را تجربه کنید.

علائم شما به نوع بیماری قلبی و شدت آن بستگی دارد و ممکن است شامل موارد زیر باشد:

• تنگی نفس
• خستگی
• سرگیجه یا ضعف
• آریتمی (مشکل در سرعت یا ریتم ضربان قلب)
• ورم پا
• احساس فشار، سفتی یا درد در قفسه سینه که ممکن است به بازوها، گردن یا پشت شما سرایت کند

عوامل موثر در بروز بیماری های قلبی ناشی از دیابت

تحقیقات در مورد تاثیر دیابت بر قلب نشان داده‌اند که عوامل زیر احتمال بروز بیماری قلبی را در افراد مبتلا به دیابت افزایش می‌دهند:

1. فشار خون بالا

فشار خون بالا یکی از شایع‌ترین عوامل خطر بیماری قلبی در میان افراد مبتلا به دیابت است.

پرفشاری خون فشار زیادی به قلب وارد می‌کند و به عروقی خونی شما آسیب می‌رساند.

در نتیجه، احتمال بروز حمله قلبی، سکته مغزی، مشکلات کلیوی و بیماری‌های چشمی افزایش می‌یابد.

ساده‌ترین راه برای کنترل فشار خون، پیروی از رژیم غذایی سالم، ورزش منظم و در صورت نیاز مصرف دارو طبق دستور پزشک است.

2. کلسترول بالا

افزایش کلسترول و تری‌گلیسیرید خون در بیماران دیابتی شایع است که این موضوع خطر ابتلا به بیماری قلبی را بالا می‌برد.

در بسیاری از موارد ژنتیک بر سطح کلسترول خون تاثیر می‌گذارد، با این حال می‌توانید با انتخاب سبک زندگی سالم چربی خون‌تان را کنترل کنید و از تاثیر دیابت بر قلب بکاهید.

3. چاقی

افراد مبتلا به دیابت بیشتر از دیگران در معرض ابتلا به اضافه وزن یا چاقی هستند.

چاقی روی قند خون، فشار خون و چربی خون تاثیر منفی دارد و خطر ابتلا به بیماری قلبی را افزایش می‌دهد.

یکی از موثرترین راه‌ها برای مدیریت وزن، مراجعه به متخصص تغذیه است تا با توجه به شرایط فردی خود برنامه غذایی مناسب دریافت کنید.

ورزش منظم هم نقش مهمی در کنترل وزن دارد.

4. سبک زندگی کم تحرک

کم تحرکی می‌تواند وزن بدن و فشار خون را بالا ببرد و شما را در معرض خطر ابتلا به بیماری قلبی قرار دهد.

توصیه می‌شود بزرگسالان در طول هفته حداقل 2 ساعت و 30 دقیقه ورزش هوازی با شدت متوسط انجام دهند، مانند پیاده‌روی و دوچرخه سواری.

همچنین لازم است که حداقل دو بار در هفته و در روزهای غیرمتوالی تمرینات قدرتی را در برنامه ورزشی خود بگنجانند. با پزشک خود در مورد ورزش‌هایی که برای شما مناسب هستند صحبت کنید.

5. سیگار کشیدن

سیگار کشیدن تاثیر دیابت بر قلب را افزایش می‌دهد و خطر ابتلا به بیماری قلبی را بالا می‌برد.

هم دود سیگار و هم دیابت هر دو می‌توانند باعث باریک شدن شریان‌ها شوند و خون‌رسانی به قلب و مغز را کاهش دهند.

به یاد داشته باشید که هیچ‌وقت برای ترک سیگار دیر نیست.

از پزشک خود بپرسید که کدام روش ترک سیگار برای شما موثرتر است.

راه‌های تشخیص بیماری قلبی

پزشک به کمک روش‌های زیر تاثیر دیابت بر قلب شما را بررسی می‌کند و مشکلات قلبی عروقی را تشخیص می‌دهد:

• بررسی سابقه پزشکی شما و علائمی که ممکن است تجربه کنید
• بررسی سابقه بیماری قلبی در خانواده شما
• معاینه بدنی
• آزمایش خون برای بررسی سطح کلسترول، تری‌گلیسیرید و قند خون
• اندازه‌گیری فشار خون

بسته به اینکه تا چه حد در معرض خطر بیماری قلبی باشید، ممکن است پزشک تشخیص دهد که باید شما را برای انجام بررسی‌های بیشتر به متخصص قلب ارجاع دهد.

چگونه بیماری قلبی در مبتلایان به دیابت درمان می شود؟

بسته به شدت بیماری قلبی، در بیماران مبتلا به دیابت گزینه های درمانی زیادی برای بیماری های قلبی وجود دارد، از جمله:

• درمان با آسپرین برای کاهش خطرات لخته های ناشی از حمله قلبی و سکته مغزی
• رژیم غذایی
• ورزش نه تنها برای کاهش وزن، بلکه برای بهبود سطح قند خون، فشار خون بالا، کنترل سطح کلسترول و کاهش چربی شکم مناسب است
• دارو درمانی
• عمل جراحی

روش پیشگیری از بیماری قلبی ناشی از دیابت

راه‌کارهای زیر به شما کمک می‌کنند که از تاثیر دیابت بر قلب خود جلوگیری کنید یا مانع بدتر شدن بیماری قلبی شوید:

• سطح قند خون خود را کنترل کنید.
• عوامل خطر بیماری‌های قلبی-عروقی مانند پرفشاری خون و چربی خون بالا را کنترل کنید.
• داروهای خود را طبق تجویز پزشک مصرف کنید.
• از یک برنامه غذایی سالم برای کنترل قند خون‌تان پیروی کنید.
• بعد از مشورت با پزشک، فعالیت بدنی منظم را در برنامه روزمره خود بگنجانید.
• وزن‌تان را در محدوده سالم حفظ کنید.

علائم سکته قلبی در افراد دیابتی

برخی افراد اصلاً علائمی برای سکته قلبی ندارند و در صورت داشتن علائم، ممکن است خفیف باشند و به سرعت از بین بروند و ممکن است پس از انجام حمله خاموش، کاملاً احساس خوبی داشته باشند.

ممکن است کمی درد، فشار یا فشردن در مرکز قفسه سینه به جای سمت چپ احساس کنید.

ممکن است به نظر یک سوء هاضمه بی سابقه باشد، اما اگر از بین نرود، می تواند مشکل بزرگ تری باشد.

در اینجا موارد دیگری است که ممکن است متوجه شوید:

• عرق سرد
• احساس سبکی سر
• احساس خستگی بی دلیل
• سوزش سردل
• درد در فک، گردن یا بازوی چپ (به خصوص در زنان شایع است)
• ناراحتی معده
• تنگی نفس، حتی زمانی که کار زیادی انجام نداده اید.

اگر هر یک از این علائم را دارید، فورا با پزشک خود مشورت کنید و یا با اورژانس تماس بگیرید.

چگونه می توان متوجه شد که یکی از علائم برای ما وجود دارد؟در برخی موارد، پس از حمله قلبی علائمی از جمله:

• احساس خستگی بسیار
• سوزش سر دل که از بین نمی رود
• تورم در پا
• مشکل تنفس در حالی که قبلاً هرگز آن را نداشتید

در مواقع دیگر، ممکن است متوجه حمله قلبی نشوید.

حتی ممکن است ماه‌ها بعد به پزشک مراجعه کنید و آزمایش‌هایی انجام دهید که حمله قلبی را نشان می‌دهد.

پزشک شما می‌تواند چند کار را برای بررسی علائم انجام دهد، مانند:

آزمایش خون برای جستجوی پروتئین های خاصی که قلب شما در هنگام آسیب دیدگی می سازد.

الکتروکاردیوگرام (EKG)، که سیگنال های الکتریکی در قلب شما را بررسی می کند.

اکوکاردیوگرام، نوعی تصویربرداری اولتراسوند که وضعیت قلب را بررسی می کند.

زمان مراجعه به پزشک

اگر دیابت دارید و علائم بیماری قلبی مانند درد یا فشار در قفسه سینه، تنگی نفس یا خستگی را تجربه می‌کنید، باید بلافاصله به پزشک متخصص قلب و عروق همانند دکتر صدف اصفهانی مراجعه کنید.